Çocukların dijital oyun oynamadıklarında mutsuz olmaları bağımlılığa işaret ediyor

Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Psikoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hakan Türkçapar, çocukların dijital oyun oynamadığında kendini mutsuz hissetmeleri, oyun oynama süresinin fazlalığı ve bu oyunların çocuğun sosyal ilişkilerini etkileyecek düzeyde olmasının dijital oyunlara karşı bağımlılık sinyali olduğunu söyledi.

AA muhabirinin Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK), “2024 yılı Çocuklarda Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması”ndan yaptığı derlemeye göre, Türkiye’de 6-15 yaş kategorisindeki çocukların yüzde 91,3’ü internet kullanıyor.

Bu yaş grubundaki çocukların yüzde 74’ü dijital oyun oynadığını, yüzde 90,8’i de bu oyunları düzenli oynadıklarını ifade etti.

Düzenli dijital oyun oynayan çocuklara bu duruma ilişkin kişisel düşünceleri sorulduğunda dikkati çeken cevaplar ortaya çıktı.

Buna göre 6-15 yaş kategorisindeki çocukların yüzde 46,3’ü ebeveynlerinin kendilerinin çok fazla oyun oynadığını düşündüklerini, yüzde 35,6’sı oyun oynamanın, sorumluluklarını aksatmaya neden olduğunu belirtti.

Çocukların yüzde 23,4’ü ise dijital oyun oynamadığı zaman kendisini huzursuz ve mutsuz hissettiğini bildirdi.

– “Çocuklar ilk yaşlarda akıllı telefon veya tablet gibi cihazlardan tamamen uzak tutulmalı”

Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Psikoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hakan Türkçapar, AA muhabirine, dijital oyun oynamadığında kendini mutsuz hissettiğini beyan eden çocukların oranının yüksek olduğunu dile getirdi.

Türkçapar, dijital oyunları geliştiren kişilerin, ışık, renk, tasarım veya puan gibi çeşitli unsurlarla çocukların ilgisini bu oyunlara çektiğini söyledi.

Dünyada ve Türkiye’de dijital oyun bağımlılığının arttığını ifade eden Türkçapar, “Çocuk, dijital oyun oynamadığında kendini kötü ve huzursuz hissediyorsa bu durum bağımlılık işareti olabilir. Oyun oynama süresinin fazlalığı, bu oyunların çocuğun sosyal ilişkilerini etkileyecek düzeyde olması bağımlılık ile ilgili tehlike sinyalleridir.” dedi.

Kişiliğin 6-15 yaşlarında ortaya çıkmaya başladığını dile getiren Türkçapar, ilk yaşlarda çocukların akıllı telefon, bilgisayar veya tablet gibi elektronik cihazlardan tamamen uzak tutulmasının tavsiye edildiğini belirtti.

Türkçapar, okul çağındaki çocukların bu cihazları kısıtlı kullanmaları gerektiğine dikkati çekti.

– “Çocuğa ‘oynama’ demek sorunu çözmüyor”

Kent yaşamında zamanının çoğunu kapalı ortamlarda geçiren çocukların dijital dünyaya yöneldiğine işaret eden Türkçapar, şunları kaydetti:

“Çocuklara spor yapabileceği, parklarda vakit geçirebileceği, arkadaşlarıyla ilişki kurabileceği daha geniş olanaklar sağlamak gerekiyor. Bağımlılık geliştirmeyecek çocuklar da fazla maruz kalmaktan dolayı bu oyunlara yönelebiliyor. Burada ebeveynlerin çocuğu dikkatle izlemesi önemli. Aile, çocuklarının hangi oyunları oynadığına, kimlerle konuştuğuna bakmalı. Çocuğa ‘yapma’, ‘oynama’ demekle sorun çözülmez. Belli bir program dahilinde çocukların eğitiminde aile, okul, devlet ve tüm toplumun seferberliği gerekiyor.”

(MK/AA/HÖ)